อาสาภาษามือ เชื่อมความเข้าใจ “สิทธิหลักประกันสุขภาพ” สู่ “คนพิการทางการได้ยิน”
[/p]
[b]อาสาสมัครภาษามือ เผยจากจุดเริ่มต้นของภาวะการได้ยินที่ลดลง สู่การเรียนภาษามือ และเข้าใจปัญหาอุปสรรคด้านการสื่อสารเพื่อเข้ารับบริการสุขภาพของคนหูหนวก พร้อมหนุน “โครงการอบรมนักสื่อสารสิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติคนพิการ” ช่วยให้คนพิการเข้าถึงสิทธิอย่างทั่วถึง[/b]
วันที่ 10 พ.ค. 2569 คนหูหนวกจำนวนไม่น้อยยังเข้าไม่ถึงข้อมูลสิทธิสุขภาพ ไม่ใช่เพราะไม่สนใจ แต่เพราะรูปแบบการสื่อสารทั่วไปอาจไม่สอดคล้องกับวิธีการรับรู้ของพวกเขา หลายคนไม่รู้ว่าตนเองมีสิทธิอะไร ใช้บริการได้ที่ไหน หรือเมื่อเจ็บป่วยต้องดำเนินการอย่างไร ทำให้ “การเข้าถึงสิทธิสุขภาพ” กลายเป็นเรื่องยาก แม้สิทธินั้นจะมีอยู่แล้วก็ตาม
นางยินดี พูลวิทยกิจ วัย 70 ปี อาสาสมัครช่วยเหลือคนพิการทางการได้ยิน มูลนิธิเพื่อเด็กพิการ และวิทยากรล่ามภาษามือในโครงการอบรม “นักสื่อสารสิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติคนพิการ” รุ่นที่ 1 คือหนึ่งในผู้ที่เข้าใจปัญหานี้เป็นอย่างดี จากภาวะการได้ยินที่ค่อยๆ ลดลง จนทำให้การใช้ชีวิตประจำวันต้องประสบปัญหา
นางยินดี เล่าว่า เดิมทำงานดูแลเด็กเล็ก แต่เมื่อประสาทหูเริ่มเสื่อมลง จนส่งผลต่อการทำงานและการสื่อสารในชีวิตประจำวัน จึงตัดสินใจลาออก และเริ่มมองหาวิธีที่จะช่วยให้ตนเองกลับมาสื่อสารกับผู้คนได้ดีขึ้น กระทั่งมีเพื่อนแนะนำให้ไปร่วมกิจกรรมกับกลุ่มคนพิการทางการได้ยิน และเข้าร่วมศาสนพิธีในโบสถ์ของคนหูหนวก จึงได้เรียนรู้ว่า “ภาษามือ” คือหัวใจสำคัญของการสื่อสารสำหรับคนกลุ่มนี้ จากนั้นจึงตัดสินใจเรียนภาษามืออย่างจริงจังที่โรงเรียนเศรษฐเสถียร ในพระราชูปถัมภ์ และวิทยาลัยราชสุดา มหาวิทยาลัยมหิดล จนสามารถใช้ภาษามือในการสื่อสารได้ และเริ่มนำความรู้ที่มีไปช่วยเหลือคนหูหนวกที่พบเจอในชีวิตประจำวัน
ทั้งนี้ ต่อมาได้เข้าร่วมเป็นอาสาสมัครสื่อสารภาษามือที่โรงพยาบาลเลิดสิน ทำหน้าที่คอยช่วยประสานการสื่อสารระหว่างผู้ป่วยที่เป็นคนพิการทางการได้ยิน กับบุคลากรทางการแพทย์ โดยเฉพาะในขั้นตอนการเข้ารับบริการ ซึ่งคนหูหนวกจำนวนมากไม่สามารถได้ยินเสียงเรียกคิวหรือประกาศจากเจ้าหน้าที่ได้
“เราไม่เพียงช่วยแนะนำคนหูหนวกให้สังเกตหมายเลขคิวบนหน้าจอแทนการฟังเสียงประกาศเท่านั้น แต่ยังช่วยแนะนำพยาบาลให้ใช้สัญลักษณ์มือเบื้องต้น เช่น การบอกให้นั่งรอ หรือการเรียกเข้ารับบริการ เพื่อให้การสื่อสารเข้าใจกันมากขึ้น” อาสาสมัครภาษามือ กล่าว
นางยินดี กล่าวว่า การมีอาสาสมัครที่เข้าใจทั้งภาษามือและบริบทของคนหูหนวก สามารถช่วยลดความกังวลและความเครียดให้กับคนพิการทางการได้ยินได้อย่างมาก เพราะหลายครั้งเมื่ออยู่ในสังคมหรือสถานพยาบาล พวกเขาจะไม่สามารถรับรู้ได้ว่าคนรอบข้างกำลังสื่อสารอะไรกันอยู่ จึงเกิดความไม่มั่นใจและรู้สึกแปลกแยกจากสังคม
อาสาภาษามือ เชื่อมความเข้าใจ “สิทธิหลักประกันสุขภาพ” สู่ “คนพิการทางการได้ยิน”